دوشنبه، ۶ مهر ۱۴۰۵ / Mon, 28 Sep 2026 / نسخه آزمایشی
فرصت امروز — برای کسب و کار آفرینی

مطالب: علی نظافتیان - پژوهشگر بانکی

بانک ها: این بار تشخیص مالیات

بانک ها: این بار تشخیص مالیات

براساس دستور وزارت امور اقتصادی و دارایی و بخشنامه بانک مرکزی، بانک ها و موسسات اعتباری مسئول تشخیص و وصول «مالیات بر ارث» سپرده های بانکی افراد متوفی شده اند. آیا بانک ها و موسسات اعتباری، مسئولیت یا صلاحیت تشخیص «مالیات بر ارث»…

قانون بانکداری در سال های دور

قانون بانکداری در سال های دور

کمیسیون اقتصادی مجلس در بهمن ماه ۱۴۰۲، گزارش یک شوری «طرح جدید بانکداری» را به مجلس شورای اسلامی ارائه داده است، اما شاید چندان باورپذیر نباشد که اولین قانون بانکداری ایران در ۴۸ ماده در تیرماه ۱۳۳۴ توسط کمیسیون های مشترک مجلسین…

وام قرض الحسنه برای ثواب یا سودآوری؟

وام قرض الحسنه برای ثواب یا سودآوری؟

یک پرسش ساده بانکی، آن است که آیا بانک ها می توانند برای کارهای انتفاعی و سودآور، وام قرض الحسنه بدون سود پرداخت کنند؟ درحالی که وام قرض الحسنه اساسا برای گره گشایی از مشکلات مالی مردمان جامعه پدید آمده است. تازه ترین اطلاعیه…

سالی که نکوست: تحولات ساختاری بانک مرکزی

سالی که نکوست: تحولات ساختاری بانک مرکزی

از قدیم گفته اند «سالی که نکوست از بهارش پیداست». تصور می کنم سال ۱۴۰۳ برای بانک مرکزی، سالی پرتحول و ساختارشکن خواهد بود. در هفتم آذرماه ۱۴۰۲، قانون جدید بانک مرکزی در ۶۷ ماده به رئیس جمهور ابلاغ شد. بند «ب» ماده ۶۷ این قانون در…

دشواری های بانکداری در سالی که گذشت

دشواری های بانکداری در سالی که گذشت

بانکداری مانند هر صنعت دیگری، سختی ها و دشواری های خاص خودش را دارد؛ از کمبود منابع و تسهیلات تکلیفی گرفته تا مشکلات مالیاتی و هزینه های سرسام آور عملیاتی و پرسنلی و برآوردن خواسته ها و توقعات مشتریان. حل این مشکلات، جزئی از…

عدالت گستری و نظارت بر پرداخت و مصرف تسهیلات بانکی

عدالت گستری و نظارت بر پرداخت و مصرف تسهیلات بانکی

یک پرسش ساده آن است که آیا بانک ها می توانند در پرداخت تسهیلات، عدالت گستری کنند و عدالت را همانند اعتبارسنجی از جمله ابزارهای قانونی برای پرداخت وام و تسهیلات بانکی محسوب نمایند؟ از نظر اخلاقی، رعایت عدالت در امور جاری، امری…

کانون بانک ها: آنچه بود، آنچه باید باشد

کانون بانک ها: آنچه بود، آنچه باید باشد

در کشورهای مختلف معمولا هر صنف کارگری یا صنف کارفرمایی دارای اتاق فکر مستقل از دولتیان است تا هم داده های فکری و تجارب حرفه ای صنف مربوط را در اختیار اعضا یا نهادهای اجرایی و قانون گذاری قرار دهد و هم آنکه در صورت لزوم حافظ منافع…

جرم انگاری طرح جدید بانکداری

جرم انگاری طرح جدید بانکداری

بررسی های اولیه نشان می دهد که در طرح جدید بانکداری، حداقل ۱۸ بار از واژه «مجازات» استفاده شده است. آیا این پدیده بدان معناست که در طرح جدید بانکداری، واژه های «تخلف» و «جرم» هر دو دارای یک معناست و این طرح در صدد آن است که با…

مبانی شرعی متفاوت طرح جدید بانکداری و قانون عملیات بانکی بدون ربا

مبانی شرعی متفاوت طرح جدید بانکداری و قانون عملیات بانکی بدون ربا

قانون عملیات بانکی بدون ربا در دهه ۶۰ تصویب شده و تایید شرعی شورای نگهبان را به همراه دارد. اصول و مبانی این قانون بیش از چهار دهه حاکم بلامنازع عملیات بانکی بدون ربا بوده و مبانی شرعی آن عموما برگرفته از فقه شیعه است، اما با…

طرح جدید بانکداری: غیرکارشناسی و دور از واقعیت بانکداری

طرح جدید بانکداری: غیرکارشناسی و دور از واقعیت بانکداری

در آستانه انتخابات مجلس، انتشار گزارش رسمی کمیسیون اقتصادی مجلس در مورد طرح بانکداری (۱۰ بهمن ماه ۱۴۰۲)، موجی از تعجب در محافل کارشناسی بانکی پدید آورد؛ طرحی که در 37 ماده تنظیم شده و «طرح بانکداری جمهوری اسلامی» نام گرفته، اما…

فصل جدید تسهیلات یارها

فصل جدید تسهیلات یارها

بخشنامه اخیر بانک مرکزی، «الزامات ناظر بر نحوه همکاری موسسات اعتباری با شرکت های تسهیلات یار» نام دارد و در 13 دی ماه برای اجرا به شبکه بانکی کشور ابلاغ شده است. بخشنامه بانک مرکزی، شرکت های تسهیلات یار را چنین تعریف کرده است:…

مالیات بر تراکنش یا مالیات بر سپرده های بانکی

مالیات بر تراکنش یا مالیات بر سپرده های بانکی

براساس قوانین مالیاتی فعلی، سود سپرده های بانکی اشخاص حقوقی و نه اصل سپرده بانکی، مشمول مالیات بوده، اما تا به حال، سود یا اصل سپرده بانکی اشخاص حقیقی، مشمول مالیات نبوده است. اما ظاهرا مصوبه بودجه ای اخیر مجلس، این قاعده را به…

دسترسی به حساب های بانکی مردم

دسترسی به حساب های بانکی مردم

هفته گذشته «ایسنا» گزارش داد «مدیرعامل و اعضای هیأت مدیره یکی از بانک های عامل کشور که از پاسخ به استعلام اطلاعات تراکنش های بانکی توسط سازمان امور مالیاتی خودداری کرده بود، ممنوع الخروج شدند.» از منظر حقوقی یا خبری، نام این بانک…

تغییر ساختار روابط حقوقی بانک و مشتری

تغییر ساختار روابط حقوقی بانک و مشتری

تسهیلات بانکی پس از پرداخت می بایستی در زمان های مورد توافق بین بانک و مشتری بازپرداخت شوند؛ وگرنه هم بانک تسهیلات دهنده و هم مشتری تسهیلات گیرنده هر دو دچار مشکل خواهند شد. در این حالت بانک بایستی برای وصول مطالبات معوق، راه…

کارآفرینی جدید: تسهیلات یار

کارآفرینی جدید: تسهیلات یار

بانک مرکزی در جدیدترین بخشنامه خود، یک کسب وکار جدید با نام «تسهیلات یار» را به شبکه بانکی کشور معرفی کرده است. بخشنامه بانک مرکزی، «الزامات ناظر بر نحوه همکاری موسسات اعتباری با شرکت های تسهیلات یار» نام گرفته و در تاریخ 13 دی…

سپرده گذاری مردم مباح، تعهد بانک ممنوع

سپرده گذاری مردم مباح، تعهد بانک ممنوع

این روزها تبلیغات رنگارنگ برخی بانک ها در مورد پرداخت وام قرض الحسنه با کارمزدهای بسیار پایین و مبالغ بالا به اوج رسیده است. تبلیغاتی که مردم را امیدوار می سازد به محض مراجعه به شعبه بانک و تکمیل و امضای فرم های بانکی، وام قرض…

گسترش نظارت بانکی بدون امکان سنجی

گسترش نظارت بانکی بدون امکان سنجی

در حقوق جزا، اصطلاحی مشهور موسوم به مجریان تحت تعقیب (most wanted criminals) کاربرد بسیار دارد. منظور از این اصطلاح، قانون شکنانی هستند که همواره تحت پیگرد پلیس قرار دارند. نمی دانم چرا یکی از اصطلاحات قانون جدید بانک مرکزی، یعنی…

نظارت فقهی؛ گذشته، حال و آینده

نظارت فقهی؛ گذشته، حال و آینده

مجلس در طراحی قانون جدید بانک مرکزی، شورای فقهی را به یکی از ارکان بانک مرکزی، ارتقای جایگاه سازمانی داد تا این شورا افزون بر مصوبات شرعی در کنار بانک مرکزی و مراجع نظارتی داخل و بیرون سیستم بانکی بر عملکرد نظام بانکی کشور، نظارت…

اختلافات بانکی: شعب ویژه یا نهاد داوری؟

اختلافات بانکی: شعب ویژه یا نهاد داوری؟

در بانکداری، پدید آمدن اختلاف بین بانک و مشتری بر سر مسائل گوناگون بانکی، امری عادی است. بسیاری از این اختلافات در همان مراحل اولیه با گفت وگو و تفاهم دوستانه بانک ها با مشتریان، قابل حل است اما در صورت پایداری این گونه اختلافات،…

از جریمه تا مالیات

از جریمه تا مالیات

جریمه مالیاتی بانک ها که قرار است برای تخلف از قانون جهش تولید مسکن از آنان گرفته شود، همچنان در صدر اخبار داخلی بانک هاست. ظاهرا بانک ها مکاتباتی در این زمینه با مقامات اجرایی داشته اند، بدان امید که این مقامات همانگونه که…