دولت یازدهم در کنار مزیتهایی که به لحاظ کارنامه اجرایی بهویژه در حوزه بهبود روابط خارجی برای ایران به ارمغان آورده است، اما این نقص را دارد که نمیتواند کامیابیهایش را به اطلاع نخبگان جامعه و شهروندان برساند.
در صورتی که دولت بتواند در یک شرایط جدید سازمان مناسبی برای اطلاعرسانی درباره پیامدهای برجام در حوزه اقتصاد فراهم کند شاید منتقدان منصفتر را متقاعد کند که همه پرتابهای خود را به سمت قلب دولت نشانه نگیرند. بهطور مثال در حالی که در ماههای گذشته و پس از بهبود روابط خارجی دهها قرارداد با شرکتهای بزرگ از اروپا، چین، ژاپن و کرهجنوبی منعقد شده است اما دولت در اطلاعرسانی آن توفیق نداشته است.
یک گزارش تهیه شده از سوی سازمان مدیریت و برنامهریزی از همکاری با کشورهای جهان با شروع برجام منتشر شده است که نشان میدهد در پسابرجام حدود 82میلیارد دلار خط اعتباری با ایران باز شده است.
در پسابرجام نگاه تعاملی میان کشورهای 1+5 و ایران و گفتوگوهای تجاری و دیپلماتیک میان ایران و کشورهای مختلف صورت گرفته است که این روابط میتواند زمینهساز همکاریهای اقتصادی، تجاری و بازرگانی باشد. بخشی از اقدامات صورت گرفته در شرایط پسابرجام با شرکای مهم اقتصادی به شرح زیر است.
چین
- همکاری در تاسیس بانک توسعه زیرساخت آسیا
- سفر رئیسجمهوری چین به تهران و امضای 26 سند همکاری در حوزههای مختلف
- افزایش همکاریها در حوزه نفت و انرژی و رساندن حجم خرید نفت از سوی چین به حدود 600هزار بشکه
- امضای تفاهمنامه خط اعتباری 30میلیارد دلاری با اگزیم بانک چین (در جریان سفر رئیسجمهوری چین به تهران)
- مذاکرات در جریان با بانک ICBC چین بهمنظور برقراری خط اعتباری به ارزش 25 میلیارد دلار
آلمان
- قرارداد با چین و زیمنس در خصوص انتقال فناوری ساخت توربینهای کلاس a
- قرارداد مرسدس بنز با ایران خودرو و ایران خودرو دیزل
- افتتاح مرکز تحقیقات اعصاب
- نهایی کردن برگزاری کمیسیون مشترک اقتصادی دو کشور
- چند قرارداد در حوزه کشاورزی، دام، انرژی، نفت و گاز و انرژیهای نو
روسیه
- امضای موافقتنامه با روسیه به منظور اعطای خط اعتباری صادراتی به ارزش 2 میلیارد دلار
دانمارک
- امضای تفاهمنامه با صندوق بیمه اعتبار صادراتی دانمارک (EKF)
بریتانیا
- مذاکرات در جریان با موسسه تامین مالی صادرات بریتانیا به منظور برقراری خط اعتباری
سوئد
- امضای یادداشت تفاهم همکاری با بانک SEB سوئد
ژاپن
- سفر هیاتهای متعدد سیاسی و روسای شرکتهای مهم ژاپنی از جمله میتسوبیشی، ماروبنی، میتسویی، سوجیتز، ایتوچو، اینپکس، جاپکس و...
- امضای یادداشت تفاهم همکاریهای زیستمحیطی و تشکیل کمیته همکاری دو کشور در زمینه محیط زیست
- مذاکرات با جایکا به منظور ارائه تسهیلات ینی کم بهره برای اجرای پروژههای زیستمحیطی در ایران
- توافق طرفین برای توسعه همکاریهای اتمی به ویژه ایمنی هستهای
- امضای تفاهمنامه همکاری بیمه سرمایهگذاری و صادرات ژاپن (NEXI) و وزارت اقتصاد، تجارت و صنعت ژاپن (METI) بهمنظور اختصاص خط اعتباری به ارزش 10 میلیارد دلار به ایران
- امضای قرارداد تشویق و حمایت از سرمایهگذاری بین دو کشور و امضای تفاهمنامه اعطای خط اعتباری 10میلیارد دلاری ژاپن به ایران.
- آزادسازی حدود 7میلیارد دلار از داراییهای ارزی کشورمان در خارج از کشور از حساب بانک مرکزی ایران نزد بانک مرکزی ژاپن.
- اعلام کمک مالی 20 میلیون دلاری برای خرید تجهیزات پزشکی به وزارت بهداشت
- دریافت 4 میلیون دلار برای احیای دریاچه ارومیه
کره جنوبی
- مذاکرات با اگزیم بانک کرهجنوبی بهمنظور برقراری خط اعتباری به ارزش 8میلیارد یورو
- مذاکرات در جریان با موسسه بیمه اعتباری صادراتی کرهجنوبی (k-Sure) به منظور برقراری خط اعتباری به ارزش 5 میلیارد یورو
فرانسه
- امضای یادداشتهای تفاهم همکاریهای اقتصادی و صنعتی، در حوزه حملونقل، همکاریهای محیط زیست، همکاریهای گردشگری، همکاری توسعه سه فرودگاه بینالمللی امام خمینی تهران، شهید هاشمینژاد مشهد و شهید بهشتی اصفهان، همکاری با شرکت توتال با موضوع فروش 150 تا 200هزار بشکه نفت خام ایران به شرکت فرانسوی (با ارز یورو)، همکاری ایران خودرو و شرکت پژو سیتروئن با ارزش 400میلیون یورو، همکاری توسعه بنادر بین سازمان بنادر و کشتیرانی جمهوری اسلامی و شرکت CMA فرانسه و امضای قرارداد فروش 118 فروند از انواع مختلف هواپیمای ایرباس
ایتالیا
- امضای سند نقشه راه تقویت همکاریهای دوجانبه
- امضای یادداشت تفاهم همکاریهای حملونقلی
- تبادل متن موافقتنامه اختصاص خط اعتباری به مبلغ (حدود) 2 میلیارد یورو با مدیا بانکای ایتالیا و بیمه اعتباری صادراتی ایتالیا (ساچه) با بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران
- امضای یادداشت تفاهم همکاریهای آموزش و پزشکی
- امضای قرارداد احداث خط لوله نفتی با شرکت خدمات نفتی Saipem
- امضای قرارداد شرکت فولادی دانیل ایتالیایی