محدودیت سرمایه بانک UBS؛ درس تازه ریسک اعتباری برای ایران
گزارش اختصاصی رویترز در ۱۷ نوامبر از نزدیک شدن بانک UBS به پذیرش محدودیتهای سرمایهای سختگیرانهتر در سوئیس حکایت دارد. به گفته منابع آگاه نقلشده در این گزارش، بانک پس از مذاکره طولانی برای تعدیل قواعد، اکنون فضای کمتری برای تغییر آنها میبیند؛ با این حال جزئیات نهایی هنوز به تصمیم قانونگذاران و ارزیابی خود بانک وابسته است. برای خواننده ایرانی، موضوع صرفاً سرنوشت یک بانک بزرگ نیست؛ پرسش اصلی این است که چگونه مقررات احتیاطی میتواند شکل رقابت، قیمت اعتبار و جهت سرمایهگذاری را تغییر دهد.
بعد از بحرانهای بانکی، نهادهای ناظر معمولاً از مؤسسات بزرگ میخواهند سرمایه بیشتری برای جذب زیان احتمالی نگه دارند. هدف چنین سیاستی کاهش احتمال انتقال خسارت یک بانک به سپردهگذاران و اقتصاد عمومی است. با این حال، افزایش الزام سرمایه میتواند هزینه رشد ترازنامه یا ورود به فعالیتهای پرریسک را بالا ببرد. بنابراین مقررات سختگیرانه لزوماً نشانه ضدیت با بانکداری نیست؛ تلاشی است برای متعادل کردن سودآوری خصوصی و ریسک اجتماعی.
اثر احتمالی بر تجارت بینالمللی
بانکهای بزرگ در تأمین مالی تجاری، تضمینها و جابهجایی نقدینگی جهانی نقش دارند. اگر الزامات سرمایهای هزینه ارائه برخی خدمات را افزایش دهد، مشتریان شرکتی ممکن است با قیمت جدید، محدودیت سقف یا اولویتبندی متفاوت مواجه شوند. البته نمیتوان از خبر UBS نتیجه گرفت اعتبار تجاری ایران فوراً گران خواهد شد؛ روابط بانکی کشور تحت محدودیتها و شرایط متفاوتی قرار دارند و اثر مستقیم نیازمند شواهد مجزا است.
با وجود این، درس نهادی برای بنگاههای ایرانی قابل استفاده است. اتکا به یک بانک یا یک مسیر تضمین میتواند در هنگام تغییر مقررات یا سیاست اعتباری، کل معامله را متوقف کند. شرکتهای دارای قرارداد خارجی بهتر است جایگزینهای تسویه، شرایط ضمانت و خطر تغییر طرف مالی قرارداد را از پیش بررسی کنند. برای مدیر ریسک نیز پایداری بانک شریک تجاری باید در کنار هزینه خدمات سنجیده شود؛ ارزانترین اعتبار همیشه کمریسکترین اعتبار نیست.
از مقررات به اعتماد
آنچه از پرونده UBS میتوان آموخت، اهمیت شفافیت نسبت میان اندازه بانک و توان جذب زیان است. در اقتصاد ایران نیز بحث کفایت سرمایه، کیفیت دارایی و مطالبات غیرجاری تنها موضوع حسابداران بانکی نیست؛ بر قدرت وامدهی به بخش تولید اثر میگذارد. راهبرد مطلوب، نه سهلگیری نامحدود و نه محدودسازی بدون توجه به آثار اعتباری، بلکه مقررات روشن و مرحلهبندیشده همراه با نظارت واقعی است.
مدیران ایرانی لازم نیست برای تصمیم امروز منتظر نتیجه نهایی پارلمان سوئیس بمانند. میتوانند همین حالا میزان تمرکز نقدینگی در بانکها، سقف تعهدات تضمینی و سناریوی تغییر هزینه اعتبار را ارزیابی کنند. خبر رویترز هنوز مبتنی بر منابع آگاه است، نه اعلام رسمی تصمیم قطعی UBS؛ بنابراین در کاربرد اقتصادی باید همین درجه عدمقطعیت حفظ شود. ارزش خبر در یادآوری یک اصل است: سلامت نظام مالی و دسترسی پایدار به اعتبار دو هدف جدا از هم نیستند.

نظرات کاربران
در حال حاضر امکان ثبت دیدگاه در این بخش فعال نیست.