تجارت دریایی در منطقه پرریسک

خبر جهانی

گزارش تازه منتشرشده در ۲۳ اکتبر نشان می‌دهد که ماه اکتبر ۲۰۲۶ از نظر تعداد حملات ثبت‌شده و گزارش‌شده به کشتی‌های تجاری در تنگه هرمز و آب‌های پیرامونی به سطح بی‌سابقه‌ای رسیده است.

در یک مجموعه داده تحلیلی، ۲۸ حمله در ماه اکتبر و مجموع ۱۱۳ مورد از آغاز درگیری‌های منطقه‌ای گزارش شده است. مجموعه داده دیگری از ۱۲۰ حادثه در محدوده گسترده‌تر خاورمیانه حکایت دارد.

اختلاف این ارقام به دامنه جغرافیایی و روش ثبت رویدادها مربوط است و نباید آنها را آمار کاملاً یکسان تلقی کرد.

اثر بر اقتصاد ایران

تجارت دریایی به امنیت مسیر، دسترسی به ناوگان، بیمه و امکان تحویل به‌موقع وابسته است.

افزایش ریسک امنیتی می‌تواند باعث شود شرکت‌های کشتیرانی برای ورود به برخی مسیرها نرخ بالاتری مطالبه کنند یا شرایط قراردادی سخت‌گیرانه‌تری در نظر بگیرند.

این تغییرات ممکن است بر هزینه واردات و صادرات ایران اثر بگذارد؛ به‌ویژه برای کالاهایی که بخش عمده ارزش نهایی آنها تحت تأثیر کرایه حمل قرار دارد.

اثر بر کسب‌وکارها

صادرکنندگان محصولات صنعتی و کشاورزی و واردکنندگان مواد اولیه باید علاوه بر کرایه پایه حمل، هزینه بیمه، زمان احتمالی تأخیر و محدودیت‌های قراردادی را بررسی کنند.

در قراردادهای دارای تاریخ تحویل مشخص، تغییر زمان حمل ممکن است به هزینه اضافی یا از دست‌رفتن سفارش منجر شود.

شرکت‌های وابسته به یک مسیر تجاری در مقایسه با بنگاه‌های دارای مسیر جایگزین آسیب‌پذیرتر خواهند بود.

ریسک، فرصت و اقدام

ریسک اصلی، افزایش هزینه واقعی تجارت و کاهش قابلیت پیش‌بینی تحویل است.

فرصت بالقوه برای ارائه‌دهندگان خدمات لجستیکی، مدیریت ریسک حمل و راهکارهای قانونی مسیر جایگزین ایجاد می‌شود.

اقدام پیشنهادی: مدیران تجارت خارجی پیش از عقد قرارداد جدید، سه عامل را به‌صورت جداگانه در قیمت تمام‌شده ثبت کنند: کرایه حمل، هزینه بیمه و هزینه احتمالی تأخیر.

پیش‌بینی‌پذیری تحویل اکنون باید یکی از معیارهای اصلی انتخاب مسیر تجاری باشد.