جمعه, 28 ارديبهشت 1397 - 16:52

بحران های اقتصادی و مواردی که کارآفرینان باید مد نظر داشته باشند

بحران های اقتصادی بخش جدانشدنی هر سیستم با هر ابعاد و حجمی در دنیای تجارت هستند. آمادگی برای این پدیده ها، از وظایف مهم کارآفرینان است.

رشد اقتصادی سریع، افزایش ارزش کلی بازار، افزایش یا کاهش شدید قیمت ها و مواردی از این دست، علائمی از بحران های اقتصادی پیش رو در دنیای تجارت هستند. اگرچه مشاهده این موارد به معنای نیاز به اقدام فوری نیست، اما کارآفرینان به عنوان بازیگران مهم این صحنه، باید برنامه ای از پیش آماده برای این پدیده ها داشته باشند.

علاوه بر کارآفرینان، کارمندان استارتاپ ها و سرمایه گذاران نیز تحت تأثیر بحران های اقتصادی قرار می گیرند و هر کدام، وظیفه و برنامه ای مخصوص به خود دارند. سرمایه گذاران انتخاب هایی کاملاً مشخص دارند: فروش سهام و پیشگیری از زیان بیشتر، حفظ سهام به امید بازگشت بازار به روزهای اوج یا خرید بیشتر سهام در صورتی که تحلیل ها خبر از رشد آتی بازار بدهند. در هر یک از این انتخا ب ها، سود و زیان سرمایه گذاران تنها مادی خواهد بود و صرف نظر از دشواری انتخاب، گزینه ها کاملا روشن هستند.

اما مسیر برای کارآفرینان و کارمندان آنها به این سادگی نیست. تصور کنید که نه تنها پول بلکه تمام انرژی، اعتقاد و زمان خود را روی یک پروژه هزینه کرده باشید. وقتی شما سال های ارزشمندی از زندگی خود را روی یک کسب وکار هزینه کنید، تغییرات در ابعاد بزرگ مالی و اقتصادی، مسیری دشوار پیش روی تان قرار خواهد داد. در این حالت نه تنها نتایج مالی و اقتصادی، بلکه شرایط خود، خانواده و اطرافیان را نیز باید مد نظر قرار دهید.

برای بحران آماده باشید

پیتر ونهام، نویسنده مجله کسب وکار هاروارد، معتقد است بحران مالی بعدی، کارآفرینان استارتاپ ها و کارمندان شان را با سه سوال اصلی روبه رو می کند. سوالاتی که پاسخ آنها، ماندن یا ترک استارتاپ را بررسی می کند:

۱- در مرحله اول این سوال مطرح می شود که حاضرید چه مقدار تلاش اضافه روی کارتان خرج کنید؟ باید بدانید که با پیش آمدن بحران اقتصادی، تمامی تلاش های قبلی شما به نوعی بی معنا می شوند و باید تلاش های مضاعفی برای بازگشتن به مسیر اصلی داشته باشید.

مطلب مرتبط:مشکلات و چالش‌های متعدد کارآفرینان

۲- پول نقد یا به تعریفی بهتر پس انداز خود را چگونه هزینه خواهید کرد؟ قطعا باید برای این زمان پس اندازی داشته باشید و در وقوع بحران، تصمیم شما به چگونگی هزینه کردن یا سرمایه گذاری جدید با این پول، بسیار مهم خواهد بود. چراکه از طرفی با بحران مالی و نیاز به پول مواجه خواهید بود و از طرف دیگر سرمایه گذاری های آتی، آینده روشنی در پیش نخواهند داشت.

۳- در مرحله آخر باید به مدل کسب وکار خود دقت کنید. سوال اصلی این است که آیا استارتاپ شما پیش از بحران، سوددهی داشته است؟ اگر پاسخ مثبت است، می توان در طول وقوع بحران و پس از آن نیز به سوددهی امید داشت، اما اگر تاکنون درآمد و سود مناسبی از کسب وکار نوپای تان نداشته اید، بحران اقتصادی و سال های پس از آن، قطعا شرایط را برای شما دشوارتر خواهد کرد.

در نظر گرفتن این سوال ها، به کارآفرینان و کارمندان شان کمک می کند که سریع تر و بهتر به جمع بندی برسند. آمادگی داشتن پاسخ به این سوال ها، بسیار بهتر از شوکه شدن با بحران اقتصادی است.

تجربیات دیگران

ونهام کتابی با عنوان «قبل از اینکه مدیرعامل باشم» دارد که برای تألیف آن، با بسیاری از مدیران و کارآفرینان مصاحبه کرده است. او تمرکز مصاحبه خود را روی بحران سال های ۲۰۰۰ و ۲۰۰۱ استارتاپ ها معروف به «بحران دات کام» گذاشته است. همانطور که از عنوان کتاب برمی آید، افرادی که با ونهام مصاحبه کرده اند در سال های بعد به مدیرعامل شرکت های موفق تبدیل شده اند: یکی از آنها مدیر اجرای Infosys است، دیگری در The Weather Company مدیرعامل است و مدیر سوم، استارتاپ موفق Plumbee را اداره می کند.

نکته مشترک میان این افراد این است که در زمان بحران دات کام، آینده شرکت های آنها و همچنین چشم انداز خودشان از آینده کاملا مبهم بوده است.

بحران دات کام، بحرانی جهانی بود که شرکت های متنوع از سرتاسر جهان را تحت تأثیر قرار داد. به عنوان مثال موسس شرکت هندی اینفوسیس، از افت ارزش سهامش به مقدار ۹۰درصد در خلال سال های ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۱ می گوید. دیوید کنی، مدیرعامل وقت شرکت Digitas (شرکت تبلیغات اینترنتی) می گوید در آن سال از یک میلیونر (روی کاغذ) به فردی تبدیل شد که به سختی شرکتش را سر پا نگه داشت. مدیرعامل CyGaNet نیز می گوید با رسیدن بحران به آمریکا، روند مقیاس پذیری استارتاپش به کلی متوقف شده است.

همه این مدیران تصمیم گرفتند که در برابر بحران ایجادشده مقاومت کنند و با آن روبه رو شوند. وقتی به سوالات گفته شده در بالا دقت کنیم، دلیل مقاومت این افراد را متوجه می شویم.

تلاش اضافه

رف کیوسترمانس، مدیرعامل CyGaNet، نمونه ای از فردی است که سوال اول را به خوبی متوجه شده و پاسخی برای آن داشته است. شرکت او در آن زمان در ابتدای راه بود و علاوه بر مسیر طولانی پیش رو، شانس شکست و از بین بردن سرمایه سرمایه گذاران را نیز داشت. او احساس کرد که ماندن در شرکت و هزینه وقت و زندگی برای آن ارزش دارد.

دلیل اول ماندن رف در استارتاپش، محدودبودن گزینه های خروج بود. او از دانشگاه انصراف داده بود و تجربیات شعلی قبلی اش نیز مفید نبودند. علاوه بر آن او در ابتدای دهه ۲۰ سالگی بود و هنوز انرژی زیادی برای صرف کردن در استارتاپ داشت. در واقع او زمانی را که دیگران به تحصیل و تفریح می پرداختند، در کسب وکار سپری می کرد و هنوز در ابتدای مسیر بود. در نهایت رف تصمیم گرفت در شرکتش بماند و بهترین نتیجه ها را از آن طلب کند.

اجرای تصمیم رف برای او و شریکش بسیار دشوار بود. آنها در شرایط بسیار بدی فعالیت می کردند، اما کار زیاد، خلاقیت و کمی شانس، آنها را به نوعی از بحران خارج کرد. البته در نهایت رف شرکتش را فروخت تا سرمایه سهامداران را با کمترین زیان به آنها بازگرداند، اما او معتقد است تلاش آنها از شکست های بیشتر جلوگیری کرده و در نهایت، درسی مهم آموخته اند که در موفقیت های بعدی مفید واقع شده است.

البته همه کارآفرینان و کارمندان استارتاپ تصمیمات مشابه نخواهند داشت. برای اکثر مردم هزینه کردن وقت و خانواده برای نجات شرکت دشوار است. باید واقع بین باشید و بدانید که هزینه کردن پول، آسیبی کمتر از هزینه کردن زمان و جوانی دارد. وقتی هزینه های معنوی در کاری خرج شوند و بازخورد نداشته باشند، شکست کاملا سخت تر خواهد شد. به هرحال در زمان تصمیم گیری برای ماندن یا ترک یک استارتاپ در زمان بحران، هزینه های معنوی مورد نیاز را نیز در نظر داشته باشید.

قابلیت تأمین سرمایه جدید

نکته دوم بررسی پس انداز در دسترس یا سرمایه های قابل تأمین در زمان بحران است. در قدم اول به این سوال پاسخ دهید که امنیت مالی شما در زندگی شخصی و خانه چگونه خواهد بود. اگر به پس انداز مناسبی دسترسی داشته باشید، حاضرید چه مقدار از آن را در کاری که آینده ای کاملا مبهم دارد هزینه کنید؟

برای این موضوع، داستان دیوید کنی و استارتاپ Digitas، مناسب است. او که در زمان بحران در میانه ۳۰ سالگی و دارای دو فرزند بود، پشتیبانی مالی مناسبی در خانه داشت. همسر کنی هزینه های خانه را با پس اندازش برعهده گرفت. در مورد سرمایه استارتاپ نیز آنها به تازگی عرضه عمومی سهام داشتند و پول مناسبی به شرکت واریز شده بود. پس کنی زمانی تصمیم به ماندن در کسب وکارش گرفت که امنیت مالی مناسبی داشت.

البته ساختار مناسب هزینه کردن در شرکت کنی نیز در این مورد بی تأثیر نبود. برخی اوقات شرکت های سرمایه مناسبی دریافت می کنند، اما این پول را نادرست هزینه می کنند یا در زمان بحران تمام آن را از دست می دهند. در این شرایط جذب پول بیشتر با دریافت وام یا هزینه کردن از پس انداز شخصی پیشنهاد نمی شود و بهتر است کسب وکار را ترک کنید.

نکته مهم دیگر در داستان کنی این است که او به آینده شرکتش امید زیادی داشت. او معتقد بود اگر شرکت از این بحران سالم بیرون بیاید، به یکی از بازیگران اصلی صنعت بازاریابی دیجیتال تبدیل خواهد شد. از طرفی رشد قبلی آنها نیز بیانگر پتانسیل بالا برای خروج از بحران بود.

در نهایت باید دشواری ها و زمان های دشوار کنی در حفظ شرکت را نیز در نظر داشت. او برخی کارمندان را خلاف میلش اخراج کرد و با افزایش وظایف خود، از هر فرصتی برای کسب در آمد شرکت استفاده کرد. کنی از زمان زندگی شخصی خود نیز هزینه کرد تا اینکه بالاخره شرکتش را از بحران نجات داد. در نهایت او شرکتش را در سال ۲۰۰۶ به مبلغ ۱.۳ میلیارد دلار فروخت و درآمد مناسبی از این فروش کسب کرد.

مدل کسب و کار

سوال پایانی این مورد را در نظر می گیرد که آیا مدل کسب و کار شما تاکنون خود را ثابت کرده است. اگر تا پیش از بحران، نشانه هایی از موفقیت مدل مشاهده نکرده اید، بهتر است کسب وکار خود را شکست خورده بدانید. در مقابل اگر مدلی یکپارچه، کامل و پایدار دارید که نشانه های اولیه از تضمین موفقیت را دارد، با خیال راحت به تلاش و از خودگذشتگی بیشتر برای آن ادامه دهید.

کریس گاپالاکریشنان، مدیرعامل اینفوسیس، مثالی مناسب در این زمینه است. خطر بحران برای کسب وکار او، خارج شدن از میدان رقابت نبود؛ بلکه کریس باید از آنچه در طول سالیان ساخته بود دفاع می کرد و چالش اصلی، حفظ هویت شخصی اش بود که در طول سال ها فعالیت ساخته شده بود. به هرحال شرکت او سابقه ای ۲۰ ساله در زمینه برون سپاری آی تی در هند داشت، اما بحران ایجادشده، کاهش ارزش ۹۰درصدی سهام را به دنبال داشت و خسارتی جدی به اینفوسیس زد.

کریس و همکارانش گزینه های مناسبی پیش رو داشتند. آنها می توانستند در سمت های مدیریتی بمانند و با فروش سهام در آن زمان، حتی درآمد مناسبی کسب کنند، اما آنها ایمان داشتند که شرکت با سابقه شان، ساختاری محکم و قابل اطمینان دارد. به همین خاطر به جای از بین بردن همکاری و اعتبار اجتماعی، به تلاش برای حفظ آن ادامه دادند.

مطلب مرتبط: چرا کارآفرینی برای اقتصاد مهم است؟

دلیل اصلی ماندن کریس و شرکایش در اینفوسیس، تلاش های سال های ابتدایی آنها بود. آنها برای رسیدن به درآمد و ارزش سهام کنونی، چندین سال تلاش کرده بودند و با تحمل سختی های بسیار، پایه های اینفوسیس را محکم کرده بودند. با عرضه عمومی سهام، سرمایه مناسبی وارد شرکت شد و این افت بحرانی، قابل پیش بینی بود. به هر حال آنها تصمیم گرفتند بحران را تحمل کنند و به شراکت و همکاری ادامه دهند.

در نهایت تلاش های تیم اینفوسیس نتیجه داد و این شرکت پس از بحران دات کام رشدی بیشتر از دوران پیش از آن داشت. آنها ۸۵درصد از زیان واردشده در خلال حباب را جبران کردند. در سال های بعدی هر یک از شرکای اینفوسیس به مدیر بزرگی در دنیای فناوری تبدیل شد و از این مرحله به عنوان درسی آموزنده یاد کرد.

نکته داستان اینفوسیس این است که اگر شرکت روی پایه های محکمی از مدل کسب وکار صحیح بنا شده باشد، افت لحظه ای ارزش سهام خسارت چندانی نخواهد داشت و می توان به سلامت از بحران عبور کرد.

نکته قابل توجه این که هیچ یک از نکات گفته شده در میانه توفان های اقتصادی، آرامشی برای کارمندان یا موسسان استارتاپ ها نخواهد داشت. به علاوه هیچ تضمینی برای موفقیت این استراتژ ی ها وجود ندارد، اما به هر حال در نظر گرفتن این موارد پیش از بحران و رسیدن به این نتیجه طلایی که ماندن چه هزینه هایی برای شما و اطرافیان خواهد داشت، شما را برای بحران آماده تر خواهد کرد.

در نهایت پیش از وقوع بحران مالی به این نکته فکر کنید که چرا باید کسب وکار خود را در زمان وقوع بحران ادامه دهید و آیا متوقف کردن تلاش از لحاظ شخصی و مالی بهتر نخواهد بود؟ فراموش نکنید که گذشته قابل تغییر نیست اما همیشه می توان برای آینده برنامه ریزی کرد.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید



عضویت در خبرنامه فرصت امروز

با عضویت در این خبرنامه از آخرین مطالب روزنامه مطلع خواهید شد.

Please wait

با ما در ارتباط باشید

021.88895341

021.88895342

info@Forsatnet.ir

شبکه های اجتماعی